Software-updates Smart Tacho 2: fabrikanten moeten kwetsbaarheden oplossen

Fabrikanten van de Smart Tacho 2 zijn verplicht om softwareproblemen en beveiligingskwetsbaarheden die na het op de markt brengen van een tachograaf worden ontdekt, te verhelpen. De Europese Commissie heeft hierover inmiddels meer duidelijkheid gegeven. Voor transportbedrijven betekent dit dat software-updates een vast onderdeel kunnen worden van de periodieke ijking van de tachograaf.

Update tijdens periodieke ijking

De verduidelijking komt van het Joint Research Centre (JRC) van de Europese Commissie. Volgens de Europese regelgeving moeten kwetsbaarheden die tijdens tests van tachografen, bewegingssensoren of tachograafkaarten worden ontdekt, worden opgelost.

Die verantwoordelijkheid ligt bij de fabrikant van de tachograaf. Het gaat daarbij niet alleen om de veiligheidseisen waaraan een tachograaf bij introductie moet voldoen. Ook wanneer later technische of beveiligingsproblemen aan het licht komen, moet de fabrikant daarvoor een oplossing beschikbaar stellen.

In de praktijk betekent dit dat werkplaatsen bij een periodieke ijking moeten controleren welke softwareversie op de Smart Tacho 2 aanwezig is. Wanneer een nieuwere, voorgeschreven versie beschikbaar is, moet deze tijdens de ijking worden geïnstalleerd.

Het JRC houdt hiervoor een overzicht bij van de beschikbare softwareversies en de datum vanaf wanneer deze moeten worden toegepast.

Verschillen tussen fabrikanten

De manier waarop fabrikanten met de verplichte updates omgaan, blijkt momenteel niet overal hetzelfde te zijn.

Volgens TLN brengt één fabrikant voor een update die noodzakelijk is vanwege een wettelijke verplichting en het oplossen van een kwetsbaarheid geen extra kosten in rekening. Een andere fabrikant werkt met een vouchersysteem. Werkplaatsen moeten daar een voucher aanschaffen om de betreffende software-update uit te kunnen voeren. De huidige kosten daarvan bedragen volgens TLN €50 per tachograaf.

Daarmee ontstaat voor transportbedrijven een belangrijk aandachtspunt: een software-update die vanuit de regelgeving noodzakelijk is, hoeft in de praktijk niet bij iedere fabrikant op dezelfde manier te worden afgehandeld.

Wie betaalt de update?

Over de kostenverdeling bestaat op Europees niveau nog geen definitief antwoord. TLN heeft via de International Road Transport Union (IRU) bij de Europese Commissie om duidelijkheid gevraagd over de vraag of kosten voor wettelijk verplichte beveiligingsupdates bij vervoerders in rekening mogen worden gebracht.

De Europese Commissie heeft aangegeven dat hiervoor momenteel geen specifieke juridische bepalingen bestaan.

Voor vervoerders kan het daarom verstandig zijn om voorafgaand aan een periodieke ijking bij de werkplaats na te vragen welke softwareversie wordt geïnstalleerd en of hiervoor aanvullende kosten worden berekend.

Controleer de softwareversie

De Smart Tacho 2 speelt een steeds belangrijkere rol bij de controle op rij- en rusttijden en andere Europese transportregels. Sinds 2023 is de Smart Tacho 2 verplicht in nieuw geregistreerde voertuigen. Voor internationaal rijdende voertuigen zijn inmiddels ook de verschillende retrofittermijnen verstreken.

Nu duidelijk is dat ook na ingebruikname software-updates noodzakelijk kunnen zijn, is het belangrijk om de softwarestatus van de tachograaf niet uit het oog te verliezen.

Laat bij een periodieke ijking daarom controleren of de meest recente verplichte softwareversie aanwezig is en vraag vooraf na of eventuele updatekosten worden doorberekend.

TachoByte blijft de ontwikkelingen rondom de Smart Tacho 2 en nieuwe softwareversies volgen en informeert transportbedrijven zodra er relevante wijzigingen of nieuwe verplichtingen zijn.